AA  T H.J.

De Varkensmarkt in Raalte was voor de oorlogsjaren een en al bedrijvigheid. De firma's Aa, hotel de Zwaan, bakker Jorink, 't Witte Kruis met de veemarkt op woensdag. De maalderij van Aa bood toentertijd de volgende produkten aan: graanmalerij, eierhandel, koloniale waren, drogerijen, chemicalíën, verbandartikelen, creoline, carbolineum, koolteer, bruine teer, grasmachine olie en verfwaren.  Zoon Bernard ging later verder met chemicaliën wat uitmondde in de huidige Beaphar. Men had alleen het voor bijgelovigen ongelukkige telefoonnummer 13...

Aa, Bernard

Oprichter van de huidige Beaphar. Begon onder de naam Bea met het maken van o.m. Instant pudding. Later schakelde hij over op geneesmiddelen voor dieren. Was tevens bekend vanwege zijn voorzitterschappen van tal van Raalter verenigingen, waaronder die van de RAM. Was voor de VVD enige jaren raadslid. Schreef onder het pseudoniem Benaads columns over het Raalte van vroeger. Was oud-prins van de Stöppelkaters. Net als zijn broer Herman had hij een artistieke inslag. Hij schilderde graag, veel en verdienstelijk. Zijn zoon Ben trad met schilderen in zijn voetsporen.

Aa, Herman

Raalter vakfotograaf die vanaf 1959 in Raalte actief was en vele gebeurtenissen vastlegde op minimaal 5 miljoen negatieven. Was tevens prins carnaval bij de Stöppelkaters en jaren lid van de vrijwillige brandweer in Raalte. Zijn nalatenschap is nu in beheer bij Raalte-Clopedie.

Abi

Abi staat voor ‘grote broer’. De naam komt uit het Turks. De Raalter makelaar Bert Simons (overleden 17 oktober 2010) had een jongere broer: Jos. Die was jaren werkzaam in Turkije, en daar wordt de oudere broer Abi genoemd. In de overlijdensadvertenties, rouwkaart en bidprentje werd het woord Abi consequent gehanteerd en riep bij velen vragen op. Mirjam Huisken stuurde deze verklaring voor het woord in.

ABTB Raalte

Leverde sinds jaar en dag veevoeders, kunstmest, zaaigranen, land- en tuinbouwzaden en pootaardappelen. Het bedrijf groeide in de jaren uit en bouwde grote silo’s, die lange tijd de skyline van Raalte mede bepaalden. De ABTB in z’n vroegste jaren is nog steeds terug te zien op oude ansichten die zo af en toe boven water komen.

Achterweg

De naam voor de Marktstraat in Raalte. Met name het deel dat ligt tussen de Schapenstraat en het kanaal (voor zover bekend).

Albers wed. J.

De bekende kledingzaak van Albers in de Grotestraat stond voor de oorlogsjaren bekend onder de naam Wed. J. Albers. Momenteel een van de nog weinige winkels die in handen is van dezelfde familie. Deze wordt onder allochtone Raaltenaren ook wel Klumpie genoemd. Onder die naam had men ook enkele jaren een kledingboetiek voor jongeren: Klumpie.

An kom’n platten

Loopmaniertje van de Luttenberger Kortstee. Als hij liep zette hij zijn schoen plat op de grond in plaats van af de hak naar de teen te lopen. Het merkwaardige geluid dat het veroorzaakte werd zijn visitekaartje...

Angeli Custodes

Het oude Raalter ziekenhuis. Onder die betiteling is het huidige complex bij veel Raaltenaren nog bekend. Velen van de generatie van rond de jaren vijftig zullen in hun geboorteakte als adres Angeli Custodes nog aantreffen.

Annaschool

Voormalige kleuterschool aan de Plas naast de gelijknamige kerk.

Arend Zwarte

Voormalige herberg aan de Markt in Raalte. De eigenaar was Kütschrutter

Arling hoefsmid

De heer G.J. Arling begon in de Schoolstraat , ongeveer waar thans de silo van Booijink staat, als hoefsmid. Er werden landbouwwerktuigen onderhouden, ook rijtuigen en wagens. Arling senior was lange tijd commandant van de Raalter brandweer. Ook zijn zoons waren bij de Raalter brandweer. De Raalter hoefsmid is de overgrootvader van Raaltes trots Popster Maaike Jansen.

Atlanta

Hotel- café en restaurantbedrijf aan de Schoolstraat in Raalte, tegenwoordig in gebruik als kantoor. Lange tijd in eigendom van de familie Sluiter.

Avondrood Arie

Een van de drie Raalter marechaussees, die in de oorlogsjaren door de bezetter is weggevoerd op verdenking van medewerking aan het verzet c.q. een inbraak in het gemeentehuis. Hij werd tijdens een van de zogeheten dodenmarsen van het leven beroofd toen hij uitgeput uitviel langs de kant van de weg. Ook zijn collega’s Winter en V.d. Wel overleefden het niet. Hun namen staan op het monument aan de Zwolsestraat.

Beaphar

Begonnen als de Bea uitgegroeid tot een internationaal bedrijf dat geneesmiddelen voor dieren maakt, waaronder vlooienbanden en vitaminen. Opgericht door Bernard Aa (vandaar in de oorlogsjaren de afkorting Bea), later aangevuld met phar van pharmacie.

Beerenburg, Raalter

Kruidenbitter gemaakt in Raalte, en als enige in Nederland volgens het oorspronkelijke recept van de apotheker Hendrik Beerenburg uit Amsterdam. Het recept van hem dook op toen de familie Eijkenaar herberg ‘t Witte Kruis overnam. De eerdere eigenaar Kortenhorst had toen hij de hoofdstad verliet om naar Raalte te gaan het recept van zijn vriend in Amsterdam meegekregen.

Belt, Evert van de

Raalter dorpsfiguur die volgens de overlevering bekend stond om zijn vrije manier van leven. Zo zou hij zich ooit vanuit Deventer hebben laten vervoeren. Om aan de kosten te ontkomen liet hij zich voor kasteel Schoonheeten afzetten, en vroeg de koetsier even te wachten zodat hij geld kon gaan halen... De koetsier staat er nog, want Evert ging te voet verder naar Raalte...

Benaads

Pseudoniem van Bernard Aa. Onder deze naam schreef hij talloze columns in de plaatselijke dagbladen.

Berg, P.R. Van den

Nog steeds bestaand en zeer bekend bedrijf in Raalte. Van den Berg Betonindustrie. Voor 1940 al in het bezit van telefoon met het nummer 65.

Bergzicht

Befaamd café te Luttenberg. Of dat lag aan de kwaliteit van de geserveerde spullen of aan de eigenschappen van de kastelein blijft immer een moeilijk te beantwoorden vraag. Ter plekke ook bekend als café Wispels, en nog later als het café van Hein van Kokkie. Al voor de oorlog tapte men er de Hengelosche bieren. Kom daar vandaag de dag nog eens om...

Bernardusgebouw

Pand dat eigendom was van de katholieke kerk. Bevond zich tegenover de pastorie en was tegen de Mariaschool aangebouwd. Bood onderdak aan vluchtelingen uit België tijdens de Eerste Wereldoorlog, er werden uitvoeringen gegeven en een deel was in gebruik als kleuterschool.  

Besten, Jurgen

Draaide samen met Marcel van Rossum als dj

Beumershoeve

Fraaie boerderij gelegen iets van de Grotestraat af achter het huidige café Neuf. Helaas afgebroken

Black Devil

Drive-in discotheek van Marcel van Rossum, die in het tijdperk Zwakenberg in de Molenbar ook als dj actief was. Was chef-werkplaats bij Autotechniek Raalte van Gerard Schulten, daarvoor monteur bij zijn buurman Jan Schulten..

Blekman Harm

Barbier en afslager

Bolhuis, Alex

Voormalig burgemeester van Raalte. Kwam in opspraak toen hij via internet raadsleden op hun nummer zette. Het ip-nummer deed hem de das om. Dat bleek aan berichten te zitten die hij onder eigen naam gepost had, en onder de berichten die hij onder een andere naam had geplaatst. Roalte Net ontdekte de band tussen dat ip-nummer en bracht het samen met de toenmalige redactiechef van de Stentor, Boudewijn Warbroek naar buiten. Toen Bolhuis klem kwam te zitten in zich in een onhoudbare positie plaatste, maakte hij van de nood een deugd. Hij telde zijn zegeningen, ofwel dienstjaren bij de overheid, en concludeerde dat die wel tot aan zijn pensioen toereikend waren. Hij liet de raad geen andere keuze dan het vertrouwen in hem op te zeggen. Bolhuis was er niet rouwig om. Hij hoefde zijn woning niet te verruilen voor een huis in Raalte, en kon dankzij de opgebouwde dienstjaren voortaan prettig thuis verblijven en leven van een toereikende uitkering van ‘s Rijkswege...

Bondshotel

Hotel-Café-Restaurant Woolderink aan het Station (moet je ruim zien...) Telefoon nummer 11, aanwezig garage, rustig gezellig huis, fijne keuken, lommerrijke tuin, anex handel in gedstilleerd en wijnen, zaal voor vergaderingen, bruiloften, partijen, bioscoop enz.

Bonke de

Bijnaam voor de familie Jansen van het gelijknamige transportbedrijf uit Raalte. Bedacht door een van de Joodse inwoners van Raalte. Die zag Jansen zittend op een Bels, en trok de vergelijking tussen de posturen van berijder en paard.

Borgman Jan

Bijzonder medewerker van de gemeente Raalte. Voorzien van een unieke bulderstem en lach. Reed jaren op de gemeentelijke vrachtwagen om grof vuil en andere zaken op te halen. Jan Borgman was een zeer sociaal medewerker der gemeente. Als hij zijn klanten bezocht om puin te komen halen keek hij eerst naar de opdrachtgever. Had die het krap of zat die ruim, dan hield hij er met zijn tarief rekening mee...

Bottermarkt

Evenement in Raalte, periode juni - juli, waarbij men kan zien hoe vroeger boter en andere zuivelprodukten werden gemaakt. Daarnaast wordt ook de huisvlijt van vroeger geshowd. Zoals het maken van knipmutsen en sieraden.

Bouwhuis H.

De firma Bouwhuis in Broekland was van vele markten thuis. Men deed in eieren, had een café, en leverde kruideniers- en grutterswaren. Vandaag de dag staat het eierverwerkingsbedrijf in Raalte op het industrieterrein. Daar maakt men tal van halffabrikaten op eierbasis, onder meer voor bakkers, maar ook voor distilllerderijen die eieren gebruiken om er advocaat mee te maken. Ook produceert het bedrijf produkten die voldoen aan de Joodse spijswetten. Vanaf het station in Raalte fietst anno 2010 nog regelmatig een Joodse man in orthoxe outfit naar Bouwhuis om toezicht te houden op kosher-produkten.

Brussel van, Berna

Berna van Brussel (Van der Weegh) verzorgt persoonlijke uitvaarten in Raalte en omgeving. Ze is inmiddels al een flink aantal jaren aktief in dit beroep en heeft een bijzonder goede reputatie weten op te bouwen. Klik hier >

Café de Roef

Anders dan menigeen zal vermoeden was dit horecabedrijf geen eigendom van de familie Roescher (die met deze naam later een garage begon) maar van Berend Eijkenaar. Was te vinden aan De Plas.

Café Koelen

Voormalig café aan de Marktstraat, uitkijkend op de Grote Markt.

Casa Blanca

Fraaie naam van een ook al verdwenen huis, gelegen aan de BK-straat ter hoogte van het huidige Angeli Custodes. De naam komt volgens ingewijden van de witte stenen waarmee het huis gebouwd is.

Clarijs B.

Meubelstoffeerder uit de Schoolstraat, verzorgde tevens verhuizingen door geheel Nederland.

CLV

Complex  aan de Schoolstraat dat inmiddels geheel plaats heeft gemaakt voor woningbouw.

Confianza La

Naam van een winkel aan de Plas, eigendom van Albert de Vries

Cramer, ds. J

Predikant van de NH kerk in Raalte. Nam in 1938 afscheid.

Cripps, Colin

Neef van een van de in Raalte verongelukte piloten uit 40-45. Hij ging op zoek naar het verhaal achter zijn oom. De speurtocht eindigde met het plaatsen van een klein monument bij Mariënheem met daarop twee plaquettes die informatie over de bemanningen en de fatale vlucht bevatten in het Nederlands en het Engels. Het graf aan de Westdorplaan was geadopteerd door de familie v.d. Linden. Met hulp van Willy en Ellen v.d. Linden rondde hij zijn zoektocht succesvol af. Jan Stappenbelt, toenmalig eigenaar van het gelijknamige bedrijf aan de Westdorplaan, verzorgde de constructie voor de voet en basis van het monument.  

Dennebos S.W.

Aan De plas, tegenwoordig bakkerszaak en dierenwinkel, zat tot voor een tiental jaren geleden sigarenmagazijn en boekhandel Dennebos. In de laatste jaren van het bestaan was het een zeer moderne winkel met een ruime keuze in rookartikelen en -accessoires, boeken, ansichten, lektuur en schrijfwaren. Jannie Dennebos huwde met Hein van olst, vandaar dat later de zaak ook bekend stond onder de naam Van Olst.

Diekemeuje

Bijnaam van jaren geleden voor de Leeren Lampe

Dijkman B.

Kruidenier- en grutter in Luttenberg. Specialist in fijne bonbons, wijnen en likeuren. Had vaak ansichten uit de omegeving op voorraad.

Distelhorst A.G.

Aan de Deventerstraat is nog steeds zijn huis te vinden met aan de voorzijde een verwijzing naar zijn beroep van schilder. Verkocht ook schilderswaren.

Distelhorst, pension

Een van de zonen van Douma, die bijna 50 jaar als pater in Brazilië werkte. Hij bouwde er vele kerken in de armste delen van dit land. Na zijn overlijden werd hij tot ewre-burger van de stad Sao Gonzalo benoemd.

Douma, Cipriano (Sip)

Op nummer 178 in de Brugstraat bevond zich dit pension, dat anno 1935 een bedrag van 2 gulden per dag rekende

Ego, E.J.

Een van de eerste beëdigde makelaars in Raalte, bereikbaar via telefoon 67 op het adres A 479. Tevens taxateur van roerende en onroerende goederen. Had ook verzekeringen in portefeuille.

Eijkenaar Gerard

Voormalige eigenaar van café het Witte Kruis aan de Varkensmarkt, thans Laurels. Was tevens smid en verhuurder van wagens met name voor de landbouw.

Eijkenaar, Ard

Kastelein van herberg ‘t Witte Kruis , smid, wagenbouwer, kolenhandelaar en verhuurder van wagens aan de Varkensmarkt in Raalte. Hij verhuurde eind 1800 begin 1900 zo’n 70 verschillende wagens aan de boeren buiten Raalte. Daaronder mestwagens, platte wagens en rijruigen. Aangezien de meeste wagens doorlopend gehuurd werden en bij de boeren stonden, viel de omvang van zijn bedrijf amper op. Bij gebrek aan een opvolger, en door de opkomst van auto’s en vrachtwagens, werd dit bedrijfsonderdeel langzaamaan afgebouwd en gestaakt.

Fikkie Nakken

Bijnaam van Freek Hilberink, die huwde met Maria Geertruida Nakken. Had een zaak in groenten en verkocht er later ook snoepgoed bij.

Fiselier, firma W.P.J.

or manufakturen en confectie in Heeten een bekend adres. Was een der eersten met telefoon, getuige het nummer 8.

Friesland Deur

De Raalter afdeling van de gebroeders Douma, per kuierdraad te bereiken via telefoon 46. Vertegenwoordigers te vinden in Deventer, Hengelo en Santpoort.

Ganzeboom, Ambrosius

Burgemeester van Raalte, die na afloop van de oorlog officieel burgemeester van Raalte werd. Liefhebber van paarden en paardesport. Haalde veel werkgelegenheid naar Raalte, onder meer de Franciscushof. Stond bij dan en ontij klaar om inwoners van de gemeente die kampten met diep persoonlijk leed een arm om de schouder te slaan. Was zeer geliefd en werd na zijn overlijden in stijl gereden door een koets met paarden ervoor. Leeft bij veel Raaltenaren voort als de meest populaire burgervader aller tijden.

Geertman W.J.

Bakkerij in Heeten van brood, beschuit en kleingoed. Wie als particulier al telefoon had kon zodoende per telefoon bestellen. Wie nog zonder zat moest het persoonlijk doen. Gezien het feit dat Geertman nummer 4 had was de telefoon nog geen gemeengoed.

Groenenberg, pension

Pension aan de Schoolstraat 279a. Tarief 2 gulden per dag medio 1935

GWZ

Afkorting die gebruikt werd door distilleerderij Woolderink in Raalte. Deze staat voor Gerard Woolderink en Zonen. In de volksmond ook wel God Wil Zo genoemd als iemand een glaasje met de heerlijke inhoud achterover in de keel kiepte.

Haar H. ter

Op nummer 223a van de Marktstraat was gevestigd de winkel in dames- en heerenkleding, mode-artikelen, manufacturen en bedrijfskleding van h. Ter Haar. Een van de oudste winkels uit Raalte die nog in eigendom van dezelfde familie is.

Hartman H.A.

Bevond zich voor de oorlog aan de Groote Markt 92. Telefoon 16... Was lood- en zinkwerker, deed diepwelboringen, legde mastiek dabedekking, handelde in rijwielen en huishoudelijke artikelen. Draaide de hand niet om voor de aanleg van gas- en waterleidingen. Om het af te ronden: licht- en krachtinstallaties stonden ook op het lijstje

Heijmerikx Anton

Oud Raaltenaar die overliep naar de buren en thans in Duitsland resideert. Auteur van het boek ‘Bekend, onbekend, plichtsgetrouw en kleurrijk Salland’. Oud bewoner van de gelijknamige boerderij aan de BK-straat c.q. Wijheseweg in Raalte.

Heijmerikx, boerderij

Afgebroken boerderij aan de Wijheseweg in Raalte. Bevond zich in de nabije omgeving van Angeli Custodes. Thans lokatie van notaris Kappert en de Zwart.

Hein van de Luike

Raalter bakker die  de bekende spekulaas bedacht die zijn naam draagt. Tegenwoordig is het recept in bezit van bakker Jorink.

Hesselink, meester

Hoofd van de Aloysiusschool aan de Ceintuurbaan. Was voor zover bekend eerder onderwijzer in Luttenberg. Van zijn hand komt  (ook voor zover bekend) het lied dat geschreven is over de ramp met de V2 te Luttenberg. Daarbij verloren 19 personen het leven.

Hofhuis W.H.

De langgerekte Heerenstraat telde voor de oorlog voornamelijk winkels. Daaronder die van Hofhuis. Men kon er terecht voor ijzerwaren, galanterieën, religieuse en huishoudelijke artikelen. In een later stadium is daar de hengelsport aan toegevoegd, evenals speelgoed. Hofhuis komt als naam ook voor op vele oude ansichten van Raalte, die in eigen beheer uitgebracht werden, of die door derden waren gemaakt en via hofhuis werden verkocht. De naam Tops kwam later in beeld, nadat Bernard Tops huwde met een Hofhuis. Onder de naam Tops werd de winkel jaren geleden gesloten.

Hofstede de

Fraaie havezathe gelegen aan de Zwolsestraat. Vlakbij lag de Middelbare Landbouwwinterschool, dat gecombineerd met de Hofstede een mooie combinatie vormde om te zien. Helaas afgebroken in een tijd, waarin alles wat oud en interessant was plaats moest maken voor nieuwbouw.

Hoop de

Fabriek waar melkprodukten gemaakt werden, gelegen aan het Overijssels Kanaal in Raalte. De bestellijst omvatte zaken als roomboter, melk per liter, slagroom, koffieroom, roomkarnemelk in flesschen en yoghurt en karnemelkspap. Tot ver na de oorlogsjaren reden de vele ventwagens uit om de produkten van de Hoop, later Hovo genoemd, huis-aan-huis te slijten. Niks voorverpakt in karton, maar zo uit de melkbus geschept. Op wens van de klant per kwart, halve of hele liter. Aan de gevel van de melkfabriek prijkte vele jaren een schitterend mozaïek. Toen de Hovo afgebroken werd is het gelukkig op tijd van de gevel gehaald, en later opnieuw geplaatst in de zijmuur van een van de nieuwbouwcomplexen in Raalte-dorp.

Hospesgangegie

Gezocht: omschrijving van dit gangetje. Waar begon het, waar liep het langs, waar kwam het uit? Genoemd naar wie?

Huize de Langkamp

Ooit woonhuis van burgemeester Kerssemakers. Gelegen aan de Wijheseweg. De huidige woning die er staat is gebouwd door tandarts Gelhard. Nu bewoond door Rob Aa.

Hèk’nie

Het meest verkochte produkt in Raalte. Oftewel het veel te vaak gekregen antwoord als je bij een winkel vroeg of ze een bepaald produkt te koop hadden. Anno 2010 nog steeds van toepassing. Probeer in Raalte maar eens een vliegenstrip te kopen met kleeflaag... Overal zegt het personeel: Oh daar is zoveel naar gevraagd... En wat zou u als personeel denken van ‘’bestellen”???

Jacoba Kruidenbitter

Een van de produkten van distilleerderij Woolderink in Raalte. Gemaakt en bedacht door Harrie Woolderink en vernoemd naar zijn moeder Jacoba Eijkenaar.

Jansen, Maaike

Ze wilde een popster worden, en deed mee aan het programma Wanna be a popstar. Ruim 7.000 concurrenten verschenen aan de start. Na de nodige voorrondes bleek al snel dat ze tot de kanshebsters behoorde voor de finaleplaats. Het lukte uiteindelijk en heel Raalte stond op de kop. In de weken dat de laatste rondes werden uitgezonden, op vrijdagavond, was het stiller dan gebruikelijk in de straten, en de winkeliers konden het goed merken dat Maaike op tv was. Na het behalen van de eerste plaats was de daarop volgende zondag een dag die de geschiedenisboekjes in ging. Duizenden Raaltenaren kwamen naar de Grote Markt om haar te huldigen en te eren voor haar bijzondere prestatie, waarmee ze haar woonplaats Raalte meerdere malen zeer positief in beeld bracht. Lange tijd nadat de Raalter Zeskampploeg Raalte ook van trost had doen gloeien was er weer een goede reden groots feest te vieren.

Joodse begraafplaats

Dodenakker aan de Oude Molenweg in Raalte. Tot 1959 in gebruik geweest door de Joodse gemeenschap van Raalte. Er zijn nog 38 grafstenen te vinden alsmede een grafmonument met twee coniferen en een grindbed waarin louis de Lange en zijn vrouw Bertha hun laatste rustplaats hebben gevonden. De coniferen waren aangeplant zodat de vogeltjes erin zouden gaan zitten om voor de natuurliefhebber die Louis de Lange was te fluiten... Aldus kleindochter Berty Heijmans.

Jop

Jop of joppie aan de Marktstraat 219 in Raalte handelde in ijzerwaren, huishoudelijke artikelen, landbouwgereedschappen en had een electrische smederij. Joppie werd later ook de bijnaam voor reinders. De zaak is al jaren gesloten en diende voor afbraak nog tot feestplek op oudejaarsavond

Jop, gebroeders

Onder deze naam dreven zij hun smederij en deden in landbouwwerktuigen en hadden een steenkolenhandel.

Jorink Th. L.A.

Rond 1935 eigenaar van hotel De Zwaan in Raalte. Te bereiken onder nummer 10.

Jozefkleuterschool

Afgebroken kleuterschool die gelegen was aan de Koestraat in Raalte. Veel van de leerkrachten kwamen van Angeli Custodes, maar er stonden ook zogeheten leken voor de klas, zoals Ans Roescher, dochter van de Raalter garagehouder.

Jungblut P.J.

Ontwerper van het oorlogsmonument aan de Zwolsestraat in Raalte. Hij was degene die pastoor Frans Stokman (stichter Stokmanstichting, het latere Zwanenwoerd) tijdens de oorlog in Utrecht met gevaar voor eigen leven in zijn woning onderdak bood. Stokman op zijn beurt was voor de oorlog hoofdredacteur van het anti Nazi-blad Der Weg.

Kaltie

Medewerker van de gemeente Raalte stond op zijn wellicht nooit gedrukte visitekaartje. Hij veegde de straten en hield Raalte proper. Tijdens Stöppelhaene had hij vaak samen met compaan Jan Borgman een ere-plaats: midden op de Grote Markt, alwaar zij de paardekeutels dienden te verwijderen alvorens er iemand over uit kon glijden... Officieel heette hij J.H. Wiefferink, maar onder die naam zullen maar weinig Raalte Kaltie komen tal van unieke uitspraken zoals die gesproken bij zijn afscheid. Burgemeester Ganzeboom sprak hem toe, waarop Kaltie antwoordde: ik heb mien hele leven hard mutten werken, moar ik ben hartstikke blie dek ‘t nooit edoan hebbe...   

Kamphuis, Nols

eehouder en illegaal kastelein uit de Schoolstraat. Waar nu het Chinees restaurant staat, stond jaren geleden een klein boerderijtje. Er werden varkens (o.m. Beren) gewogen. Daardoor kreeg hij de bijnaam de beerboer. In de voorkamer werd regelmatig illegaal een borrel geschonken, wat een publiek geheim was. Het verhaal doet de ronde dat burgemeester Ganzeboom er ooit zat, en vanwege het illegale karakter van het kroegje een aangeboden borrel beleefd afsloeg om niet in de problemen te komen met de lokale verordeningen.

Kerkvliet

Expeditiebedrijf uit Heeten, verzorgde ook transporten en luxe verhuurinrichting.

Kerssemakers

Oud burgemeester van Raalte. De BK-straat ofwel kerssemakersstraat is naar hem vernoemd.

Klink, Herman

Oud medewerker van de Beaphar en distilleerderij Woolderink, die even buiten Mariënheem aan de weg naar Luttenberg café Hageveld runde. Typerend kenmerk van de inventaris van het café: los lopende kippen die vrij in en uit konden lopen. Fervent fan van de Beerenburg gemaakt volgens recept van de Amsterdamse apotheker. Toen hij overleed beeldden zijn kinderen hem op het bidprentje af nippend aan zijn favoriete drankje met het etiket van de Raalter bitter duidelijk in het zicht. Volgens zijn dochter was het tot zich nemen van zijn Beerenburg een van de laatste herinneringen aan hun pa. De lege fles wordt nog steeds gekoesterd...  

Kloete - Mans van de

Het alias van Doortje van Rossum - Woolderink. Ze kreeg grote bekendheid door haar optredens tijdens het carnaval van de Stöppelkaters. In plat Roaltes zette ze de puntjes op de lokale I-tjes, zette ze notabelen en andere naast de schoenen lopenden te kijk en te kak, immer met een humoristische ondertoon.

Klont, boerderij

Voormalige boerderij Schrader (?) aan de Deventerstraat. Plek van samenkomst van de Raalter jeugd die in die tijd als alternatief te boek stond. Jongeren die vonden dat Raalte ouderwets was ten opzichte van overig Nederland (een bikini mocht toen nog niet in het zwembad, de zonneweide was zelfs gescheiden voor mannen en vrouwen). Waar de eerste jointjes geblowd werden...?

Klumpie

De familie Albers van de manufakturenzaak in de Grotestraat had de bijnaam Klumpie. Onder die naam runde men ook een aantal jaren een boetiek met jongerenkleding.  

Koetslutertie

Borrel genoemd naar de Raalter kastelein Kutschrütter. Deze nipte voordat hij de borrel aan zijn klant er zelf eerst aan.  

Kolk, van de

Winkeltje in sigaren, sigaretten en snoep. Bevond zich in de hoek van het woonhuis, tevens op de hoek van de Nieuwstraat en Stationsstraat.

Koperen Ko

Straatmuzikant uit Almelo (?) die regelmatig Raalte met zijn muziek opfleurde. Op zijn hoofd rinkelende bellen, een trap-trommel op de rug en accordeon voor op de borst. Zonder meer een muzikant die met hard werken de kost moest verdienen.

Korbeld

Bloemenzaak aan de Grootestraat in Raalte, daar al tevinden medio 1935 onder telefoonnummer 62. Uitgegroeid tot een moderne winkel in bloemen, planten en accessoires.

Korbeld, Henk

Raalte ondernemer. Runt groothandel in dranken. Daarnaast koopt hij in de regio horecabedrijven op, brengt die voor zover mogelijk weer tot bloei door er een geschikte exploitant op te zetten. Meest bekende zakelijke zet van hem: de aankoop van de Leeren Lampe in Raalte medio 2009. Nadat het pand door de familie Oosterlaar was verlaten, verviel het en zag er niet meer uit. Korbeld kocht het pand aan, en gaf de exploitatie aan Joop van den Enk. Ook deze staat in Raalte bekend als een horecaman in hart en nieren.

Kotterman, Herman

Raaltenaar die achter het station in Raalte een kolenhandel dreef. In de tijd dat aardgas nog geen algemeen goed was, bezorgde hij wekelijks de jutezakken vol met kolen aan huis bij de Raalter huishoudens. De grote bulten met kolen waren in de winter een gewilde speelplek voor de jeugd, die afdaalde per slee... Om zwart als roet huiswaarts te keren...

Laatste Eer, de

Begrafenisonderneming, gevestigd in de Grotestraat 128.

Lange de

Veel van de Joodse gezinnen in Raalte hadden de achternaam De Lange. Om het verschil duidelijk te maken kozen ze wel duidelijk verschillende voornamen of bogen die voor die duidelijkheid om.

Langestraat

De Heren- en Grotestraat in Raalte waren in het verleden een lange straat. Nadat er aan de Grote Markt een doorbraak kwam wijzigde de naam.

Leem, Jan

Bewoner van de Deventerstraat, die bekend was als handelaar en koopman, en die per fiets zijn waren aan de man / vrouw probeerde te brengen.

Leeren Lampe

Bekend horeca-bedrijf aan de Almelosestraat in Raalte. Opgebouwd door de familie Oosterlaar. Na meer dan 150 jaar gingen de deuren dicht en stond het bedrijf te verpauperen. In 2010 aangekocht door Henk Korbeld. Joop van Enk werd aangetrokken om weer leven in de brouwerij te brengen. Begin september 2010 heropend. De Leeren Lampe bood in het verleden een podium voor bekende artiesten als Herman Brood, Robert Long, Imca Marina en vele anderen.

Leugenboom

Boom voor bij hotel de Zwaan. Er bleef uiteindelijk een stomp van over.

Linde v.d. architekt

De familie v.d. Linde uit Raalte telt inmiddels drie generaties die zich tot architekt bekwaamden. V.d. Linde senior begon in Raalte, waarna zoon Willy de fakkel overnam. De derde van deze generatie, Juul, is ook architekt.  

Linde v.d. M.J.M.

Brood-, koek-, beschuit- en banketbakkerij (eelctrisch nog wel...) aan de Zwolsestraat Raalte, nu hoek Westdorplaan en Zwolschestraat.... Ofwel de Zeven Linden. Meeerdere malen bekroond, ook kruideniers- en grutterswaren met  as extra genoemd de bonbons, chocolade, gedistilleerd, wijnen en likeuren. Telefoon 21.

Linde van, Thies

Bekende eigenaar van het gelijknamige horecabedrijf aan de Kerkstraat, later tevens paardehandelaar en eigenaar van de Ajaxhoeve te Luttenberg. Vele typeringen zijn en waren op hem van toepassing. Was een ware levensgenieter. Liet in de dansvloer van zijn bedrijf een constructie van glazen tegels aanbrengen. Al gauw deed het verhaal de ronde dat de roalter jongs vanaf de onderkant de dames onder de rokjes keken. Ook de lokatie waar het later befaamde duo Gert en Hermien de eerste optredens verzorgde.

Linden, B.E. Van der

Architekt te Raalte. Ontwierp boerderijen, woningen, winkels, bedrijven en scholen.

Luiken Hein

Bekende bakker uit Raalte, veelal voorzien van sigaar en met hoed op. Maker van de befaamde Luikens Speculaas. Begon op de plek waar nu Van Rossum zit op de hoek van de Herenstraat (voorheen Ten Have groothandel), en kwam daarna op de plek van wat later bekend werd als bakker Logtenberg (annex naastgelegen café) in de Herenstraat. Het recept van de speculaas is overgenomen door Jorink.

Lutraan

Achternaam van een van de Joodse gezinnen die Raalte heeft gekend. Deze was woonachtig aan de Stationsstraat (later Veltien).

Luttikhuis K.

Eigenaar medio 1935 van Hôtel-Café-restaurant NEUF a.d. Markt en voorzien van telefoonnummer 7. Biedt aan gezellig zitje, heerlijke koffie en prima consumpties.

Maatman, pension

Gevestigd in de Stationsstraat in Raalte op nummer 42. Billijke prijzen van 1,75 per dag tot 2 gulden. Als het klopt was dezelfde Maatman ook timmerman rond 1935 toen hij ook dit pension had.

Maatman, weduwe, pension

De tweede Maatman met een pension in de Stationsstraat rond 1935. Gelegen op nummer 20. Ook hier een bedrag van 2 guldens per dag.

Mali

Winkel in huishoudelijke artikelen aan de Grotestraat in Raalte. Was vele jaren zelfstandig, en is vrij recent overgedaan aan een nieuwe eigenaar. Kende ook vele jaren een ijzerwinkel.

Mali H.

Een van de bekendere Raalter winkels met sporen tot in een ver verleden. Deed in luxe- en huishoudelijke artikelen, ijzerwaren en jacht-artikelen. Later kwam daar de speelgoedtak bij. Tijdens de oorlogsjaren een bekend adres voor onderduikers en ontmoetingsplek voor medewerkers uit het verzet. Mevrouw Mali senior kreeg daarvoor uit handen van prins bernhard het Verzetsherdenkingskruis uitgereikt (opgespeld).

Manne, tante

In de Kerkstraat, nu parkeerplaats van de Zwaan, dreven drie Roescher hun zaak. Een fietsenzaak van Frans, de bakkerij van tante Manne Roescher, en Bernard Roescher met zijn viszaak. Het winkeltje van tante Manne was geliefd bij de schooljeugd. Scholieren die naar de Mariaschool of Antoniusschool gingen kwamen er doorgaans noodgedwongen voorbij. Met net voldoende tijd om er een muntdrop te kopen voor een cent. Of een zakje zwart-op-wit.

Meijer J.M.

Wie het kleine niet eert... Bouwbedrijf Meijer, tegenwoordig meer dan bekend, begon aan de Deventerstraat als timmer-, metsel- en aannemersbedrijf met daarnaast electrische houtbewerking.

Middelbos Max

Eigenaar van het motormuseum aan de Zwolsestraat in Raalte, met daarin onder meer een grote collectie Harley Davidsons.

Miene, tante

Winkelierster uit de Herenstraat te Raalte, waar ze vele jaren haar zaak in galanterieën dreef.  

Molenbar

Bar die was opgezet in de voormalige opslag en toneel van het Wapen van Raalte door de nieuwe eigenaren, de familie Huisken. De alternatieve uitgaansgelegenheid voor de Raaltenaren die geen zin hadden in het massalere publiek dat de Leeren Lampe onderdak bood. Mede dankzij dj René Soestbergen tot ongekende populariteit gebracht door zijn muzikale inbreng, en die een goede neus had voor opkomende hits. Tientallen jaren nadien door de Stentor genomineerd voor de Mooiste plek van Nederland. Een onbedoeld emotioneel zwaar geladen keuze bleek achteraf, omdat grondlegger Willy Huisken kort voor zijn overlijden het artikel over zijn geesteskind nog onder ogen kreeg, en uit de krant mocht vernemen hoeveel sporen hij door zijn Molenbar in het leven van vele Raaltenaren had achtergelaten. Zoek via Google onder Molenbar naar het volledige verhaal.  

Munsterse Posthuis

Café aan de Munstersestraat in Raalte, tegenwoordig de Gouverneur genoemd. Was eertijds in bezit van de familie Buys

Neuf

Horecabedrijf aan de Plas en hoek Grotestraat in Raalte. Vele jaren eigendom geweest van Hooglugt, Blom en thans de familie Poppe 9tevens eigenaar van hotel de Zwaan).

Nieuwkamp, pension

De Marktstraat op nummer 208 medio 1935. Ook hier een tarief van 2 gulden per dag.

Nolten, Henk

Vele jaren de man bij de gemeente Raalte die de afdeling burgerzaken bestierde. Werkte in de oorlogsjaren mee aan het verzet. Daarbij werd hij na een overval op het gemeentehuis in de kluis opgesloten om hem in de ogen van de bezetter niet verdacht te maken. Hij beleefde daardoor benauwde ogenblikken, en nam het de overvallers behoorlijk kwalijk dat ze tot die maatregel hadden besloten...

Noordman, Frits

Frits Noordman had aan de veemarkt in Raalte zijn winkel in rook-artikelen.

Oerbekke, Marie

Café ‘t Witte Kruis vormde vele tientallen jaren het middelpunt voor de boeren die naar de woensdagse Varkensmarkt kwamen om er te handelen. Niet alleen in varkens, maar ook in kleinvee zoals konijnen en kippen. Na het overlijden van Ard Eijkenaar kwam zij op het café. Dat de vele markten in dit land van de zaterdag naar de woensdag werden verplaatst - middels wetgeving - stamt nog uit de tijd van Napoleon. Die meende dat ook de Joden, die zaterdag als rustdag gebruikten, gelijke kansen moesten hebben op hun handel.

Oerpad

Oud pad van de Deventerweg naar het Munsterse Posthuis

Oldemaat

Paardenhandelaar van de Deventerstraat. Naast de woning van Oldemaat lag jaren de Raalter ijsbaan. In de tijd dat de Blue Diamonds, Ruud en Siem, met hun hit Ramona het schaatsplezier tot grote hoogte opzwiepten.

Olst, Hein van

Was gehuwd met de dochter van s.w. Dennebos, van het gelijknamige sigarenmagazijn en boekhandel aan De plas. Was een groot liefhebber van motocross, en haalde in alle stilte meerdere titels binnen. Aangezien het modern en tolerant ogende Raalte van nu indertijd zo conservatief was als de pest, hield hij zich flink op de vlakte wat zijn grote hobby betrof. Want het zou toch eens uitlekken dat zijn vrouw er in de winkel alleen voor stond terwijl hij zijn trainingsrondjes op de motor reed... Wellicht dat hem ooit nog de eer wordt toebedeeld voor die kampioenschappen waarmee hij Raalte ook op de kaart heeft gezet...

Oosten, Hein van

Badmeester in Raalte, afkomstig uit Amsterdam. Was de eerste badmeester van het open lucht zwembad aan de Hogeweg. Was actief in verenigingen zoals de RAM.

Ossenkoppele J.

Winkel in kruideniers- en Grutterswaren, depot van wijnen en gedistilleerd der Firma Ferwerda en Tieman, daarnaast depot van Nutriciás voedingsproducten.

Oude Nijhuis G.

Agent van de Waterleiding Mij Overijssel in Raalte. Wie klant werd kreeg geen rekening voor meerverbruik mits het billijk bleef. Tegen de tijd dat 80% van Raalte aangesloten zou zijn op de leiding stelde hij verlaging van de tarieven in het vooruitzicht...

Oudendag Joh.

Het oudste adres voor dames en Heeren die geknipt en geschoren wilden worden. Als bijzonderheid bood men Permanentn-Wave aan van Idial.

Oudendag Joh.

Het oudste adres voor dames en Heeren die geknipt en geschoren wilden worden. Als bijzonderheid bood men Permanentn-Wave aan van Idial.

Overgoor, gebroeders

A 136 ofwel de Brugstraat in raalte. Een van de adressen voor rund-, kalfs- en varkensvlees. Een van de gebroeders was ook enige tijd raadslid. Stond bekend als conservatief en behoudend.

Overgoor, Marietje

Oud-lerares van de Antoniusschool aan de BK-straat. De school werd ook de jongensschool genoemd. Dat stamde uit de tijd dat de Antoniusschool alleen voor jongens was, en de Mariaschool alleen voor meisjes.

Panne de

Bijnaam van de familie Westenenk uit Raalte. Voor zover bekend alleen van toepassing op de gezinsleden van Westenenk die kassier was bij de voormalige Boerenleenbank aan de Kerkstraat.

Pannekoek D.J.

Expediteur uit Raalte, gevestigd aan de Schoolstraat. Ongeveer waar de inrit tussen Rientjes en de Chinees zit. Reed dagelijks op Deventer en ging daarbij driemaal per week via Broekland. De woensdag was bestemd voor een rit op Luttenberg.

Peters H.H.B en J.Gzn.

Tot voor enkele jaren een bekende naam in Raalte. De loonzagerij en -schaverij lag aan het kanaal vlakbij de Marktstraat. Handelde tevens in hout- enbouwmaterialen. Telefoon 14.

Pijffers H.J.

Manufakturen Pijffers, voor tricotages, kousen, sokken, dames- en heeren mode-artikelen, wollen en gestikte dekens, matrassen en bedden. De zaak was zo bekend dat het noemen van het adres achterwege bleef in de reclame-uitingen

Pille d’ Oale

Dokter huisarts Wilhelmus Joannes Kutschrütter, geboren 19-12-1862 in Raalte en daar ook overleden op 19-11-1953, was mede-oprichter van Angeli Custodes.

Plantage de

Bloemenzaak in de Herenstraat. Voorheen de slijterij van de dames Veldhuis. Ook lange tijd in gebruik geweest bij de redactie van het Sallands Dagblad.

Plaskerk

De Nederlands Hervormde kerk aan de Plas in Raalte kreeg in de volksmond deze bijnaam.

Plekken Miete

Bijnaam van een Raalter vrouw die haar was spoelde bij een pomp aan De Plas.

Poepershoek

Klein stukje Raalte aan de Kerkstraat tegenover Zwanenwoerd. Volgens een bewaard gebleven anekdote  deed een dame met hoge nood daar haar behoefte toen ze op weg was naar de kerk.

Poot, de

Slijterij van de dames Veldhuis in de Herenstraat. Tegenwoordig bloemenzaak de Plantage.

Poppe

Kastelein in Raalte van café De Kroon aan het eind van de Grotestraat en hoek Nieuwe Markt. Was jaren lid van de Raalter brandweer en bij hem was ook lange tijd de meldpost gevestigd.

Popshop

De familie Pijffers in Raalte runde vele jaren een kledingzaak in de Grotestraat. Daar werd later ook de Popshop geopend. De Raalter jeugd kocht er voor die tijd de moderne broeken met wijde pijpen (piede wiepen gekscherend genaamd door tegenstanders...). Zoon Gerrit startte naderhand de huidige Hema, die uiteindelijk aan de Grote Markt nieuw werd gebouwd.

Raalte-clopedie

De naam voor deze website. De naam staat voor Encyclopedie over Raalte. Aangezien een encyclopedie een gedrukte uitgave is (althans, zo leeft dat ideen bij veel mensen, door de komst van internet zullen er ongetwijfeld ook digitale versies van zijn) is voor clopedie gekozen om het verschil duidelijker te maken. Een encyclopedie niet als gedrukte, maar digitale uitgave. Verder is de naam clopedie gekozen omdat die gemakkelijk oogt en simpel klinkt. Onder Raalte-Clopedie zijn en worden diverse verzamelingen foto’s, gegevens, boeken, drukwerken en vele andere zaken die met de geschiedenis van Raalte te maken hebben bewaard. De collectie is vooral door het archief van fotograaf Herman Aa uit Raalte van een bescheiden tot een forse verzameling uitgegroeid. De totale collectie omvat tenminste 5.000.000. negatieven. Alhoewel Herman Aa pas in 1959 met fotografie begon, gaan veel foto’s over onderwerpen die vele tientallen jaren daarvoor al gemaakt zijn. Dat komt doordat Herman Aa van veel oude foto’s reprodukties maakte. Ofwel hij maakte van zeer oude foto’s, veelal de kroonjuwelen van sommige families wat foto’s betreft, een nieuwe foto. Het doel van Raalte-Clopedie is zoveel mogelijk historische beelden en informatie van en over Raalte te verzamelen, te bewaren, te beheren en van de benodigde gegevens te voorzien. Sinds de start van Raalte-clopedie medio 2007 heeft deze in en buiten Raalte een grote naamsbekendheid opgebouwd.  De website is sinds de start vele tienduizenden keren bezocht. Bezoekers komen overal vandaan. Zo goed als elk continent en land is al een of meer keren gesignaleerd via de registraties die via de teller op de pagina worden bijgehouden.

Raalter ijsbaan, Oldemaat

Reinders Bets

Voormalig wijkzuster uit Raalte. Dreef met haar man vele jaren een slagerswinkel in de Herenstraat. Nadat die was gesloten stapte ze weer in haar oude professie. Bij nacht en ontij stond ze zieken bij, en spande zich bovenmatig in voor de Zonneschijnrit. Draagster van de welverdiende koninklijke onderscheiding.

Rekers, Jan

Voormalig politie-agent uit Raalte, die in de oorlog van 1940-1945 commandant was van het plaatselijke verzet. Een man met teveel capaciteiten voor dit werk, die zich naderhand hogerop wist te werken door extra studies. Kreeg als voormalig commandant van het verzet in 1986 het eerste exemplaar van Raalte in oorlogstijd ‘40-’45 aangeboden in boerderij Strunk.

Riessense Meijer

Raalte kent veel oud-inwoners van het Twentse stadje Rijssen. Ook de familie Meijer van de manufakturen en meubelinrichting uit de Heren- en Marktstraat komt daar vandaan. Omdat Raalte meerdere families met de achternaam Meijer of Meyer telde, is wellicht deze benaming ontstaan.

Raalter bioscoop

De bioscoop achter het Wapen van Raalte aan het Molenpad. Was al voor de Tweede Wereldoorlog gebouwd. Voor een plaats met de omvang van Raalte in die tijd een bijzonder bezit. Eigenaar Gerard Woolderink vertoonde er films die niet altijd goed vielen bij de Raalter geestelijkheid. Die probeerde in die dagen nog invloed uit te oefenen op de dagelijkse gang van zaken in het dorp. Eigenbelang speelde daarbij een rol, want het Bernardusgebouw in de Kerkstraat, eigendom van de katholieke kerk, ondervond last van de concurrentie vanuit de Stationsstraat. Het ging zelfs zover dat beweerd werd dat de duivel er onder de vloer zat. Want zowel katholieken als protestanten en hervormden deelden daar samen de dansvloer... Bij aanvang van de filmvoorstellingen stond het bekende trio burgemeester, dominee en pastoor bij de ingang toezicht te houden of de bezoekers aan de leeftijdsgrens voldeden.

Roerink Jan

In de tijd dat bij  de firma Oldemaat aan de Deventerstraat nog een groot weiland lag, en er geen woningen stonden, was daar in de winter de Raalter ijsbaan te vinden. De Raaltenaren draaiden er hun rondjes, of reden op de schoonrijders. Koek en zoopie werden geregeld door de firma Bernard Roescher als onze herinnering ons niet in de steek laat.

Roes

Voormalig medewerker van ‘s Rijks Belastingen in Raalte. Tevens lid van de zangvereniging.

Roescher’s snoepwinkeltje

Bernard Roescher uit de Haverstraat, eerder te vinden waar tegenwoordig de Zwaan de parkeerplaats heeft, baatte op het open lucht zwembad het kleine witte snoepwinkeltje uit. Hij verkocht er een uitgebreid assortiment zoetwaren en ook ijs. Waardevolle spullen als horloges en portemonnaies kon men er in bewaring geven, waarvoor de inleveraar een polsbandje kreeg. Hij regelde ook de inzet van papier- en rommelopruimers voor het zwembad en zonneweides.

Roessink

Autoverhuur-inrichting, rijwielhandel en rijwielherstelplaats aan de Wijheseweg. Verkocht ook banden, benzine en olie.

Rohof Willem

Raaltenaar die een grote voorliefde had voor authentieke hooibergen. Was verder actief binnen de carnaval, bekwaam schilder (zo vader zo zoon) en ook fotomodel voor Herman Aa. Op te jonge leeftijd overleden maar kort daarvoor nog wel koninklijk onderscheiden.

Roos, Jan de

Mooi dorpsfiguur uit Raalte, altijd vriendelijk, pijp in de mond, en als het even kan op zijn solex. We hebben nog immer een sterk vermoeden dat de creatie van André van Duijn is afgekeken van.... Jawel, Jan de Roos. Was werkzaam in de Kruisverheffing en Angeli Custodes.

Rossum, Arnold van

Bekende rijschoolhouder uit Raalte, gevestigd in de Stationsstraat. Behalve het verzorgen van rijlessen reed hij ook lijkauto’s bij begrafenissen. Bekende anekdote van hem is dat hij (en zijn vrouw Greet) ooit in een kist hebben begeven om een idee te krijgen hoe het zou zijn als hun tijd was gekomen... Arnold van Rossum was de bedenker / oprichter van de Raalter Automobiel en Motorclub, afgekort de RAM geheten.

Rossum, W. van

Gelegen aan de Marktstraat 197 en tegenwoordig onder meer de plek van de Globe?  Deed in radio's, electra, gas- en waterinstallaties, lood- en zinkwerken, sloeg en boorde pompen (?) daarnaast huishoudelijke artikelen.

Sallandse Bank

Hoofdkantoor Rond 1935 te vinden in deventer, maar wel met klanten en een vestiging in raalte. Later gevestigd aan de Grote Markt, en aldaar ook alweer verdwenen.

Saties Jan

Naam van een bewoner van de Varkensmarkt, van beroep kuiper.

Schietbaan

Op of aan het parkeerterrein vaan het zwembad aan de Hoogeweg bevond zich een schietbaan. Daar werd met scherp geschoten. (Voor aanvullingen / informatie / foto’s houden we ons aanbevolen...)

Schiller, Jantje

Vele jaren eigenaar en het gezicht van het oude hotel de Zwaan.

Schoenaker, pension

Gevestigd Brugstraat 173 te Raalte. Medio 1935 verbleef men er voor 2 guldens per dag, een maand kostte 50 gulden

Schooltand-verzorging

De rillingen zullen bij menig Raaltenaar nog over de rug lopen als ze terugdenken aan de schooltandarts. Tweemaal per jaar kwam het grote grijze monster aanrijden, om vervolgens meerdere dagen achter elkaar de aanblik bij de school zwaar te verzieken. In alfabetische volgorde konden de scholieren zich dan melden in de stoel... Open, wijd open klonk het dan gebiedend. Sommigen gingen honderd keer dood van de zenuwen. En wie vooraan in het alfabet vertoefde die had geluk. Die was snel klaar. Wie achteraan zat moest lijdzaam het vertrek en terugkomst van klasgenoten aanschouwen.

Schoonaard, hoofd Mariaschool

Lange tijd was de Mariaschool de meisjesschool. Jongens kwamen er nog niet aan te pas. Zuster Agathe Clifford was er lange tijd het hoofd. Toen de school gemengd werd, per schooljaar een klas erbij, vertrok zij. Het eerste mannelijke hoofd werd toen de heer Schoonaard.

Schotman, Gerard

Toen Raalte nog over het open lucht zwembad aan de Hoogeweg beschikte, moesten de zwemliefhebbers de gevaarlijke oversteek maken over de weg van Raalte naar Deventer. Vaak ging het (net) goed, maar een aantal keren ook niet. Nadat Gerard Schotman, leerling van de Aloysiusschool, dodelijk verongelukte kwam de gemeente zo zwaar onder druk te staan dat besloten werd tot het plaatsen van verkeerslichten.

Schwartes gangegie

Sluiproute midden in Raalte. Deze begon bij Schwarte (drogisterij en schildersbedrijf) in de Herenstraat en kwam uit bij de ingang van de Kruisverheffing. Het pad bestaat nog, maar is achter de oude Boerenleenbank door een muurtje afgesneden.

Segbers, Jos

Fanatiek verzamelaar van alles dat met Raalte te maken heeft

Simonetti

Hoofd van de jongensschool aan de Wijheseweg ofwel BK-straat. Kwam helaas om bij een tragisch (auto)ongeval.

Simons, Bert

Raalter makelaar gevestigd aan de Brugstraat in Raalte. Was de eerste prins carnaval van de Stöppelkaters, toen die vereniging onder die naam door het leven ging. Voorheen de Karamijo genaamd (Katholieke Raalter Middenstands Jongeren) geheten. Tijdens zijn prinsenperiode huldigde hij het beroemde schaatsduo Kees Verkerk en Ard Schenk, dat naar Raalte was gekomen om er de eerste paal voor sporthal Tijenraan te slaan. Bert Simons overleed op 17 oktober 2010. In alle uitingen naar aanleiding van zijn overlijden werd het woord Abi gebruikt. Achteraf bleek dat de koosnaam te zijn die zijn jongere broer Jos aan zijn ouder broer Bert gaf. Jos was jaren werkzaam in Turkije, waar de oudere broer aangeduid werd met de naam Abi. Bert Simons was in zijn werkzame leven onder meer actief voor de RAM en Stöppelkaters. Hij en zijn vrouw Corry waren ook groot met het bekende zangduo Maywood. Toen de kledingzaak van zijn vrouw aan de Brugstraat geopend werd, in het prinsenjaar van Ton Olde Bijvank, waren de zusjes Alice May en Karen Wood daarbij. In de fotostudio van Herman Aa werden bij die gelegenheid nog verschillende promotiefoto’s gemaakt. Voor zowel de kledinglijn van Simons als voor het duo Maywood.

Slegten

Deze winkel bevond zich in de Heerenstraat en men kon er terecht voor huishoudelijke spullen, luxe artiikelen, speelgoed, houtwaren, emaille- en inmaakflesschen. Op een aantal oude ansichten van Raalte is de naam ook terug te vinden. Door huwelijk is de zaak naderhand ook bekend geworden onder de naam Vlierhuis.

Soestbergen, René

Vele jaren achtereen de vaste dj van de befaamde Molenbar in Raalte. Selecteerde wekelijks bij Walk In van Ben Veldkamp zijn muziek voor zijn Molenbar. Bezoekers van de bar konden zodoende al vele weken, soms maanden eerder, dan anderen in den lande genieten van artiesten die hun faam nog moesten verdienen. Wie vandaag de dag de lijsten van de Top 1000 of varianten daarop napluist komt daarop absoluut hits tegen die René in zijn molenbar afspeelde.

Soeze

In Raalte vaak gebezigde uitdrukking om iemand die dommer deed dan die er uit zag mee aan te spreken.

Spijker A.

Aan de Grotestraat A 131 deed brood- en banketbakker Spijker zijn zaken. Deze handelde tevens in kruidenierswaren.

Stationskoffiehuis

Het latere Wapen van Raalte heette in eerste instantie Stationskoffiehuis. Naderhand kwamen daar de funkties van café, hotel en restaurant bij onder eigendom van Gerard Woolderink. Het HCR werd weer later uitgebreid met een bioscoop en distilleerderij.

Stöppelhaene

Oogstfeest in Raalte begonnen als dankfeest voor een goede oogst. Uitgegroeid tot een van de grotere evenementen in Salland. Traditiegetrouw ingepland in de laatste week van de maand augustus, waarbij de donderdag, vrijdag en zaterdag binnen die maand vallen.

Teulings of Tullings

Operateur bij de bioscoop van het Wapen van Raalte. Werkte bij de PTT. Verzorgde de vertoning van films vanuit de cabine die een ingang had aan het Molenpad.

Tielbeek

Het Raalter winkelbestand kende twee winkels onder de naam Tielbeek. De kledingzaak en de woninginrichting. Vanuit dezelfde familie onstond de Salco, ofwel Salland confectie. Dit bedrijf sloot inmiddels alweer enkele tientallen jaren geleden de deuren, aangezien de competitie uit de voormalige oostbloklanden (door de overheid aldaar gesubsidieerd) te groot was. Terwijl de Salco in staat was om voor het Nederlandse leger de gewenste kleding te maken, ging de opdracht aan de neus van de Salco voorbij omdat de ''vijand'' goedkoper produceerde... De familie Tielbeek is inmiddels uit beide zaken gestapt. De kledingzaak is verkocht, de woninginrichting is gestopt.

Tijd, café de

Ook Heeten was voor de oorlog goed voorzien van aanlegplaatsen ofwel lokale café’s. Café de tijd van de firma Bosgoed genoot toen al vele jaren grote bekendheid. Het tafereel op het knusse terras was voor fotografen vaak aanleiding om er een plaatje te schieten, die later de wereld over ging als opsmuk van een ansichtkaart. Behalve een café had de familie Bosgoed ook nog een broodbakkerij en kruidenierszaak.

Tijhaar J.B.

Aan de Holterberg te Nieuw-Heeten vond men voor 1940 café-biljart Tijhaar. Telefoon 2. Men bood tevens ruimte aan pensiongasten.

Timmerfabriek Friesland

De naam waaronder de gebroeders Douma hun fabriek in Raalte begonnen. De naam moet men letterlijk nemen; er werd driftig getimmerd. Tal van produkten verlieten de fabriek, waaronder tuinmeubelen, radio- en tv-kastjes. Kortom alles wat in elkaar getimmerd kon worden werd er vervaardigd. In latere instantie schakelde het bedrijf over op de fabrikage van deuren. De naam werd aangepast: Douma Deuren.

Tippelaar, de

Joop van Eerten uit Raalte, ofwel de Tippelaar. Hij liep in 1948 de vierdaagse van Nijmegen uit op klompen!! In het café van Jo Poppe werd hem de kop gek gemaakt om aan die wandeltocht mee te doen. Zijn outfit die alle weersomastandigheden moest doorstaan: een overall met pet. Wie denkt dat Joop ongetraind aan de meet kwam, die heeft het mis. Zijn training bestond indertijd uit het lopend wegbrengen van paarden van Raalte naar Groningen. Dat deed hij voor paardenhandelaar Oldemaat van de Deventerstraat. In die tijd blijkbaar de normaalste zaak van de wereld. Dus de 50 kilometer van Nijmegen, per dag, dat was voor Joop op klompen zelfs goed te doen. Na terugkomst in Raalte werd Joop uitbundig gehuldigd. Als onze telling juist is was dit dus de eerste massale huldiging in Raalte vanwege een grootse prestatie van een van de Raaltenaren. Na Joop volgde het Zeskampteam, en daarna Maaike Jansen, die de eerste plek bij Wanna be a popstar bereikte. De vraag is nu? Wie volgt?

Tivoli

Pension aan de Zwolsche Weg 436 in Raalte. Rond 1935 kostte een dagje verblijf aldaar 2,50 tot 3 gulden.

Tivoli restaurant en café

Voormalige uitspanning aan de Zwolsestraat. Tegenwoordig uitgebouwd met een fraai motormuseum met daarin Harley Davidsons en andere motoren.

Tivoli, pension

Gelegen aan den Rijksstraatweg naar Zwolle... Voorzien van een Groote speeltuin, tevens stalling voor auto's en paarden, beschikte over zalen voor groote en kleine partijen. Beschkite over een Wilhelmina billard. Eigenaar Jan Zwartjens.

Tutert fiirma H.L.

Overal in Nederland liep je het risico een van de wagens van transportbedrijf tutert tegen te komen. Het bedrijf begon met het transport met boten over het Overijssels Kanaal, waarbij paarden als slepers gebruikt werden. Nadat gemotoriseerd vervoer op kwam schakelde men over.

TCR

Taxi Centrale Roescher. Ontstaan uit de oude garage de Roef. Na de splitsing van het bedrijf in een garage en taxi-bedrijf breidde TCR zich fors uit. Anno 2011 heeft het bedrijf vestigingen in Dalfsen, Deventer, Raalte, Zutphen en Dalfsen. Verder omvat het twee Automat-bedrijven alsmede Autoschade Keizershof in Raalte. De leiding is in handen van de broers Marc en Bas Roescher.  TCR is van oorsprong een Raalter bedrijf. Het is een van de sponsoren van de jaarlijkse Zonneschijntocht voor zieken uit de gemeente Raalte.

Twentsch Manufakturenmagazi jn

Heerenstraat 34 ofwel het adres van Riessense Meijer. Zo genoemd omdat de eigenaar uit Rijssen kwam, evenals zijn echtgenote, die weer kwam uit een bekende bakkersfamilie, waarvan later een der nazaten huwde met Theo Jorink, bakker in Raalte. Of ter ere van hen het straatje bij Schiller de Rijssensestraat genoemd is is niet gheeel duidelijk... Het hielp wel heimwee tegen te gaan...

Varkensmarkt

Plek midden in Raalte vernoemd naar de varkensmarkt die er vroeger op woensdag gehouden werd. Een deel van de Varkensmarkt is later omgedoopt tot Molenhof.

Veldhuis H

De familie Veldhuis in Raalte had een winkel maar ook een toen nog kleine drukkerij. Verkocht ook sigaren en boeken. Tegenwoordig zit op die plek de Bruna. Veldhuis bracht ook ansichten van Raalte uit en verkocht door derden uitgebrachte ansichten. De drukkerij werd in de oorlog opgeblazen door de Duitsers omdat er illegaal drukwerk op gemaakt werd. Via het blad Motocross zette Veldhuis nadien onder meer het befaamde Moto 73 op.

Venema F.

Venema M.

Rund- en varkensslagerij uit de Heerenstraat met telefoon 29. Beschikte over automatische koelinrichting.

Visser

Expeditie-bedrijf in Raalte, gevestigd aan de Stationsstraat. Nu in gebruik als opslagruimte voor Ter Haar. Nadat Bats Visser jaren onder eigen naam had gewerkt, ging hij later verder onder de vlag van Van Gend & Loos. Zijn zoon volgde hem nadien op.

Vonke, molen van

Molen aan de Stationsstraat in Raalte. Stond ongeveer waar later de watertoren gebouwd is.

Vooruitgang de

Cooperatieve Stoom-Zuivelfabriek te Heeten, bekend om de gepasteuriseerde roomboter. Later ook bekend dankzij de kaasproduktie. Helaas al gesloten.

Vrakking Gerard

Free lance fotograaf uit Raalte. Sinds 1985 actief voor onder meer de Stentor. www.gerardvrakking.nl

Waag de

Voormalige weeggebouw aan de Varkensmarkt in Raalte. Boeren die naar de woensdagse markt kwamen konden er hun varkens tijdelijk onderbrengen en eventueel ook laten wegen. Later in gebruik bij distilleerderij Woolderink, thans kapsalon Mariël Hairstyling.

Walk In

Bekende voormalige platenzaak in Raalte, eigendom van Ben Veldkamp uit Luttenberg. Hij begon in de muziekwinkel van de Roef, om die later in te ruilen voor zijn eigen bedrijf. Ben was ook bekend als dj van AVRO’s Toppop, waar de betere dj’s van Nederland hun medewerking aan verleenden. Tal van artiesten deden Raalte aan dankzij zijn inspanningen, zoals Pussycat, Robert Long en Patty Brard (van de damesformatie Luv). Ook organiseerde hij grotere optredens waaronder in Tijenraan. Het Raalter uitgaanspubliek dat zo vaak mopperde dat Raalte niks te bieden had, liet hem echter wel in de steek toen hij deze groep brood en spelen bood...

Weulink en zoon

In het hartje van Raalte werden voor en na de oorlog nog vele klompen gemaakt. Aan de Schoolstraat was dat bij Weulink. Op het hoogtepunt van de klompentijd waren er zelfs meerdere werknemers in dienst om aan de vraag te kunnen voldoen.

White Devil

Discotheek opgezet door Joop van den Enk, momenteel uitbater van de vernieuwde Leeren Lampe in Raalte.

Wigbels Herman

Journalist die onder meer werkte voor uitgeverij Veldhuis en later het Sallands Dagblad. Was behalve bekwaam reporter ook een enthousiast fotograaf. Zijn zoon toont daarvan via de website biofaan nog vele voorbeelden.

Witte Kruis

Horecabedrijf aan de Varkensmarkt in Raalte, tegenwoordig Laurel’s genoemd (een van de twee van het duo de dikke en de Dunne). Voor zover bekend op dit moment een van de oudste panden in Raalte die nog bijna geheel in originele staat verkeert.

Woolderink, Doortje (meisjesnaam)

Bekend door haar optredens als Mans van de Kloete voor verenigingen, clubs en vooral de Stöppelkaters. Daarbij kleedde ze zich als gebrild een boertje van buuten. Was een stevige publiekstrekker voor de Raalter carnavalsvereniging, en zette menig prominent met haar scherpe sketches letterlijk en figuurlijk in de hoek. Het was bij haar optredens net als ten tijde van Wim Kan. Kwam je in haar buut voor, dan was je opgevallen... Kwam je er niet in voor, dan stond je onderaan de lijst van Raalter VIP’s....

Woolderink Harrie (De Snorre)

De geboren en getogen Raaltenaar Harrie Woolderink (3 oktober 1934 - 22 april 2011) was vele jaren distillateur en de smaakmaker van distilleerderij Woolderink te Raalte. Hij was ook de oprichter van de Raalter Schutterij, samen met Herman Hannink. In 1966 debuteerde hij in de sportjournalistiek, toen hij achterop zijn Harley Davidson Liberator de befaamde Theo Koomen achterop had zitten. Koomen deed toen voor het eerst als radio-verslaggever verslag van de Ster van Zwolle. De Raaltenaar werd na die rit door de toenmalige NRU (Nederlandse Radio Unie) gepolst of hij ook voor de tour de France interesse had om met zijn motor mee te rijden. Daarbij moest hij teveel dagen zijn bedrijf achter laten, en zo kwam het er niet van. In de in Deventer opgenomen film Een brug te ver speelde hij mee als figurant. Hij is daarin te zien tijdens de voorbespreking van Operatie Market Garden, opgenomen in een van de Deventer bioscopen.

Een van de hoogtepunten als motorrijder was voor hem het rijden van de befaamde Route 66 in de Verenigde Staten. Die tocht legde hij af samen met zijn zoon Eric. Dat gebeurde op Harley Davidsons.

Begin 2011 verscheen het jubileumboek over de Ster van Zwolle. De foto met Koomen achterop zijn motor siert het omslag, en is tevens op een binnenpagina van dat boek terug te vinden. Achterin dat boek staat nog een foto van hem, gekleed in witte overall. Daarop de tekst Woolderink Genever - ‘n Neutje.  

Zedde, M.H. Van de

Raalte kende blijkbaar vele winkels die in kruidenierswaren deden. Ook V.d. Zedde uit de Heerenestraat A 86, dat al sinds 1875 bestaat. Naast kruidenierswaren ook wijnen, tabak, sigaren, drogisterij-artikelen en verf in bussen te koop.

Zeskampploeg Raalte

De radio- en tv-omroep NCRV zond jaren geleden het befaamde spektakel de Zeskamp uit. Tal van plaatsen namen het op sportieve wijze tegen elkaar op. De gemeente stond weken zo niet maanden aaneen op z’n kop. Want de Zeskampploeg vertegenwoordigde zich met deelnemers uit raalte en de buurtdorpen. Toen Raalte vooral door de uniek geconstrueerde trakpkar van Nijland uit Heeten elke keer weer belangrijke punten wist te scoren (vaak bestuurd door de tweeling van Disselhorst uit de Schapenstraat) waren de bussen die naar dit evenement reden altijd in no-time uitverkocht. Kastelein Jo Poppe toonde zich een goed ondernemer door een vat bier uit te loven aan degenen die als eerste met een spandoek met daarop de naam van zijn café (of van hemzelf) in beeld wist te komen. Toen het Raalter team kampioen werd wachtte een grootse huldiging. Pas nadat Maaike Jansen zich als eerste wist te plaatsen bij Wanna be a popstar herleefde de sfeer van de Zeskamptijd.

PS: Wie van de toenmalige teamleden heeft nog knipsels van die tijd? Foto’s?

Zonneschijnrit - Beaphar-TCR

Jaarlijks uitje voor zieken- en bedlegerigen uit de gemeente Raalte. Onstaan uit de RAM ofwel Raalter Automobiel- en Motorclub, die het betaalde uit de opbrengsten van de wegraces en andere zaken. Toen de RAM het minder voor de wind ging nam Henk Aa de kosten voor zijn rekening als eerbetoon aan zijn vader Bernard Aa, een van de mede-oprichters en lange tijd voorzitter van de toenmalige RAM. Bets Reinders is de eerste beschermvrouwe van deze rit.

Zwaan de

Horecabedrijf in Raalte dat gerund werd door o.a. de families Schiller, Jorink, Olde Bijvank en Poppe.

Zwarte Arend

Café in eigendom van H. Koelen, te vinden aan de markt. Men handelde tevens in hardsteenwerken en bouwmaterialen. Houthandel Koelen was jaren naast de plek van de Zwarte Arend te vinden. Indertijd ook startplek van de vele palmpaasoptochten in Raalte.

Zwarte Arend, de

Herberg in Raalte die in 1904 verdween.

Zwiers

De brandstoffenhandel van Zwiers was te vinden aan het kanaal, waar later de brandweerkazerne nieuw gebouwd werd. Appie Zwiers kreeg bekendheid in Raalte door zijn zaak in fietsen en bromfietsen, waar ook zoon Henk werkzaam was (nu nog bekender als fanatiek fotograaf op Ribs en Blues en tijdens het Salland Festival...) de werkplaats bij Zwiers (Van de Vegte) oogde als ene chaos. Gereedschappen her en der op de houten werkvloer, onderdelen hingen en lagen her en der. Maar wie wat langer moest wachten merkte al snel op dat die chaos geen blemmering vormde om ongezien elk onderdeel of stuk gereedschap linksachter, rechtsachter of waar dan ook in de directe omgeving van Appie of henke op te pakken. De zaak verdween omwille van de bouw van de brandweerkazerne en verhuisde naar de overzijde van het kanaal. Tegenwoordig woonhuis van Ruud Hendriks?

Zölle de, Jan met de zòòln

Bijnaam van de in Drente geboren Jan Gol, die als marskramer per fiets onder meer door Salland trok.